We leven in een gigantisch Las Vegas door onze tech

Ken je het rattenexperiment van psycholoog B.F. Skinner? Een hongerige rat zit in een kooi met een hefboom erin. Als de rat op de hefboom drukt, krijgt ie voedsel. Waar de rat in het begin natuurlijk per toeval eens over die hefboom struikelde, leerde ie al vrij snel de werking ervan. Als de beloning constant was, drukte de rat op den duur alleen nog maar op de hefboom als ie hongerig was. Maar als hij niet zeker was van de uitkomst – de ene keer kwam er wel voedsel uit, de andere keer niet – dan bleef hij maar drukken. Iets wat Skinner psychologische verslaving door een variabel beloningssysteem noemde.
skinner
Jij bent die rat. Bovenstaande is precies hoe Facebook werkt. Of Snapchat. Of email. Of Twitter. Je weet niet wat voor beloning je krijgt, en daarom zit je maar de hele tijd te refreshen.
Dit is maar één van de principes van het behavioural/persuasive design dat achter onze technologie zit. Meer kun je lezen in het stuk ‘The scientists who make apps addictive.
Antropoloog Natascha Dow Schüll stelt dan ook aan de hand van haar study ‘Addiction by Design’ naar de verslavende werking van gokken in Las Vegas, dat onze dagelijkse leefwereld zo veranderd is in een gigantisch Las Vegas. We vallen van de ene in de andere trance. Sterker nog: hele verdienmodellen worden gemaakt op het succes van deze trances. En als er één les te trekken is uit gokken: ‘the house always wins’.
Kijktip: De Tegenlicht aflevering ‘What makes you click’ van 25 september

Dit bericht komt uit m’n wekelijkse nieuwsbrief ‘Curated Culture’ waar ik elke week de laatste berichten rondom ‘future affairs’ naar je opstuur: wat zijn dé technologische ontwikkelingen die jouw toekomst gaan bepalen? Elke zaterdagochtend de nieuwsbrief ontvangen? Schrijf je hier in

Banksystemen als wortelstelsels: over cultuur als natuur

Ik las gisteren in het fascinerende boek Next Nature een essay van de Amerikaanse sciencefiction schrijver Bruce Sterling waarin hij een opmerkelijke uitspraak deed over onze culturele systemen. ‘In what sense is an abject surrender to mysterious “market forces” any different than an abject surrender to the Mayan rain gods?’, zo bevraagt hij. Op welke manier verschillen onze gecreëerde culturele systemen die zogenaamd onder onze controle en binnen onze begripsmogelijkheden liggen nog van natuurlijke systemen?

Continue reading