Bekentenis van een informatie-junkie

Hallo, ik ben Sanne en ik ben een informatie-junkie.

Zodra ik m’n ogen open begint het al. Een TED-talk of lezing tijdens het aankleden, een vlugge blik op de krant tijdens m’n ontbijt, een site van een andere krant nog even snel checken voor nieuws dat ik eventueel gemist heb en terwijl ik al half de deur uitloop nog even m’n twitter en facebook doorlopen op interessante artikelen of ontwikkelingen. In het weekend verloopt het ritueel iets minder gehaast. Heerlijk vind ik het om me met een kopje koffie en lekkere muziek op m’n bank te verschansen en urenlang artikelen uit m’n pocketreader te lezen die ik door de week verzameld heb, m’n collectie blogs door te spitten op pareltjes of aan het nieuwste boek te beginnen van die beruchte schrijver over nieuwe technologie.

Waarom ik zoveel uren besteed aan het verzamelen en verwerken van informatie? Ik zou graag zeggen dat het me verrijkt, dat ik me erdoor ontwikkel, dat ik ervan leer waardoor ik betere inzichten krijg, zowel in mijn werk als voor mezelf. Maar de laatste tijd vraag ik me af of al die informatie me wel de zo vurig gewenste kennis, of zelfs wijsheid, oplevert, of dat ik gewoon een hele hoop data aan het verstouwen ben. Is m’n media dieet in plaats van een haute cuisine maaltijd niet een vettige fast food maaltijd waar ik niet zoveel wijzer, maar alleen dikker van word?

Nieuwsdieet

Met mijn bekentenis als informatie-junkie sta ik gelukkig niet alleen. M’n supportgroup van mensen die zich dagelijkse overspoeld voelen door informatie en aan de verslavende werking ervan willen ontsnappen is sterk groeiende. Vandaar de enorme stroom aan artikelen over informatie- of media dieeten. Maximaal één uur per dag voor de televisie of online spenderen mevrouwtje en u bent weer prima in orde. Misschien ligt het aan mijn bourgondische achtergrond, maar zulke dingen gaan er bij mij altijd moeilijk in. Is het recht toe recht aan, met oogkleppen op, beperken van de hoeveelheid informatie nu echt de beste oplossing? Moeten we het in plaats van het verminderen van de kwantiteit niet gaan zoeken in het verhogen van de kwaliteit van onze bronnen?

Voormalig academicus Ernst-Jan Pfauth is momenteel daarom druk bezig met het opzetten van Brainsley, een bedrijf waarmee een menselijke filter over het web wordt gelegd om zo de beste bronnen snel naar boven te krijgen. ‘Het web is een schatkamer waar het momenteel een zooitje is’, zo stelt Pfauth, en die zooi probeert hij tegen te gaan door een netwerk van experts te bouwen die ieder op hun eigen gebied de beste bronnen aanmerken waardoor kennis weer kan gaan floreren, in plaats ondergesneeuwd te zitten in de enorme maalstroom aan bronnen.

Ook Nederlands jongste filosoof en voormalig hoofdredacteur van de NRCnext, Rob Wijnberg, stelt dat de kwaliteit van ons nieuwsbronnen gewoon onder de maat is en behoorlijk opgehoogd moet worden. Zijn pas verschenen boek De Nieuwsfabriek werpt een kritische blik op de meest voor de hand liggen vorm van informatie die we normaal gesproken voor lief nemen: het nieuws. Aan nieuws is niets verdachts: het is overal, nonstop en slechts een weergave van ‘wat er gebeurt in de wereld’. Het idee dat nieuws iets is wat we ‘innemen’ en dat vervolgens iets ‘met ons doet’ komt meestal niet in ons op. Nieuws is echter niet zomaar een blik op de wereld, zo stelt Wijnberg. Het is een selectieve (want uit uitzonderingen opgebouwde), conservatieve (want op het negatieve gerichte) en repetitieve (want eindeloos herhaalde) uitsnede van de wereld. Daarnaast stimuleert nieuws, door de afwezigheid van context die nodig is om iets op waarde te schatten, tot het zo snel mogelijk te oordelen en maakt het blind voor het toeval, de pech en het gebrek aan samenhang dat inherent is aan de wereld en het leven.

Voorlopig plak ik in afwachting van Pfauths filtersysteems en Wijnbergsnieuwe krant maar een informatie-afkickstickertje op m’n bovenarm en probeer ik me te zetten tot een meer bewuste omgang met de informatie die ik dagelijks consumeer. Want als de informatie die inneem me verandert, dan vind ik dat ik mezelf op z’n minst de vraag moet stellen wat ik wil dat het toevoegt. En heel af en toe, zo op een ochtend in het weekend, pulk ik stiekem de sticker eraf en laat ik me gaan in die heerlijke maalstroom aan informatie. Want voor een ware informatie-junkie is het leven in deze tijd van overdaad aan informatie veel te verleidelijk om compleet af te kicken!

Foto: Nieuwsdieet

Deze blog is tevens gepubliceerd op BKB academie blog.

 

Leave a Reply